5094
شناسه خبر: 5094
بازدید: 10

در این پست تصمیم داریم در مورد نقش گاردریل در افزایش ایمنی تردد وسایل نقلیه و ضوابط نصب و نحوه عملکرد آن مطالبی را در اختیار شما بازدیدکنندگان گرامی قرار دهیم.

مقدمه

امروزه تقریبا در تمامی کشورها اقدامات مهمی در جهت افزایش ایمنی تسهیلات راهی انجام می گردد. نتایج ناشی از تصادفات حاکی از آن است که در بیش از 65 % از تصادفات، انسان عامل اصلی تصادف است و در بیش از 30% از تصادفات رفتار راننده در کنار سایر عوامل منجر به صدمات جرحی و یا فوتی شده است. بنابراین در یک دید کلی، انسان در بیش از 95% از تصادفات نقش دارد. از آنجایی که رفتار رانندگی در کشورها با فرهنگ های مختلف، متفاوت است، نقش عامل انسانی در تصادفات متفاوت است. کشورهای امروزی با نصب دوربین های پیشرفته در سرتاسر مسیرهای راهی و تالبوهای متغیر خبری در نقاط مختلف باعث هشداردهی رانندگان و راستا دهی به رفتار آنها شده اند. عامل دیگری که در تصادفات نقش بسزایی را ایفا می کند، راه مورد تردد وسایل نقلیه می باشد. این راه از لحاظ ویژگی های کیفیت روسازی و ایمنی باید در سطح تراز قابل قبولی باشد، تا بتواند نیازهای استفاده کنندگان از راه فوق را تامین کند.

عامل ایمنی هم باید در ابتدای طرح هندسی راه در نظر گرفته شود و هم باید پس از طرح و اجرای آن مورد توجه واقع شود. ایمنی حین طرح هندسی راه را می توان از طریق عوامل کنترلی مانند فراهم آوردن فواصل دید سبقت، دید انتخاب، تابلوگذاری مسیر و محدودیت سرعت و اعمال شیب های طولی و عرضی مناسب تامین کرد. پس از اجرای راه یکی از عوام مهم کنترل کننده ایمنی راه، حفاظ های ایمنی واقع در کنار و یا میانه راه می باشد. طراحی و اجرای اینگونه حفاظ ها باید متناسب با نقاط مختلف راه به گونه ای باشد که با وارد آوردن کمترین ضربه رانندگان وسایل نقلیه را مجددا به مسیر راه بازگرداند و از انحراف آن ها به سمت مسیر مقابل و یا خارج از مسیر در راه های دو طرفه و یا انحراف آنها به خارج از مسیر در راه های یکطرفه جلوگیری کند.

باید دانست که حتی با بکارگیری عالی ترین استانداردها هم نمی توان بطور کامل از خارج شدن سهوی وسایل نقلیه جلوگیری کرد. رانندگان وسایل نقلیه بدلایل مختلف از جمله حواس پرتی، خواب آلوده بودن، بی توجهی به جلو، استفاده از مشروبات الکلی و داروهای خواب آور، سرعت زیاد (اشتباهات انسانی)، عوامل طبیعی نابسامانی طرح هندسی راه و عیوب و نواقص وسیلۀ نقلیه، کنترل وسایل خود را از دست می دهند و وسیلۀ نقلیه آن ها از مسیر اصلی منحرف می شود.

تحلیل های به عمل آمده از آمار و ارقام تصادفات سال 2002 میلادی نشان داد که، 106000 تعداد از کل تصادفات بدلیل نامناسب بودن گاردریل های کنار جاده ای می باشد. به عبارت دیگر 1/7 % از تعداد کل تصادفات مربوط به گاردریل می باشد، که منجر به 35000 صدمه و بیش از 1000 مرگ و میر شد. گاردریل ها برای محافظت از سرنشینان خودرو و جلوگیری از آسیب دیدن آن ها در صورت تصادف طراحی شده اند. این موانع پتانسیل این را دارند که باعث آسیب دیدگی سرنشینان شوند، با این حال، گاردریل های کنار جاده ای در مکان های که در آن خطر برخورد وسایل نقلیه موتوری با حاشیه کنار جاده وجود داشته باشد، تعبیه می شوند.

حفاظ ها جهت کاهش شدت تصادفات وسایل نقلیه منحرف شده از مسیر اصلی بکار گرفته می شوند، بدین صورت که وسیلۀ نقلیۀ انحرافی را از شیب های تند خاکریز کنار جاده یا موانع ثابت دور کرده و انرژی جنبشی آنرا زایل می کنند. به هر جهت این امر زمانی مفید است که برخورد با حفاظ از برخورد با موانع ثابت کنار جاده یا پرت شدن از شیب موجود، خطر کمتری در برداشته باشد. بنابراین حفاظ های ایمنی را تنها زمانی باید نصب کرد که از افزایش ایمنی اطمینان داشته باشیم . ضربه گیر یا زایل کننده انرژی تصادف، وسیله محفاظی است که مانع از برخورد مستقیم وسیلۀ نقلیه منحرف شده با اجسام سخت و موانع جاده ای می گردد. این ویژگی با کم کردن تدریجی سرعت خودرو و کاهش انرژی جنبشی آن و گاهی اوقات با تغییر دادن جهت خودروی منحرف شده از امتدادی که منجر به تصادف با مانع می شود و تبدیل آن به یک توقف ایمن، بدست می آید. برای اجسام سختی که جای ثابتی در مسیر دارند (همچون پایه پل ها، تیرهای برق و …) که نمی توان با استفاده از حفاظ های ایمنی از برخورد وسایل نقلیه با آنها جلوگیری کرد، می توان از ضربه گیرها، استفاده نمود.

پیشنهاد مطالعه : آشنایی با انواع چراغ راهنمایی و بررسی زمان بندی آن ها

پیشینه پژوهش در مورد گاردریل

تجهیزات ایمنی به منظور ایمن کردن راه برای وسایل نقلیه ی موتوری و سرنشینان آن ها در راه ها نصب می شود. نرده کنار پل، نرده ای مرکب از پروفیل ها یا لوله های فولادی است که از پرت شدن انسان یا وسایل نقلیه منحرف شده از روی پل به داخل رودخانه یا پرتگاه جلوگیری می کند. حفاظ طولی حصاری است که مانع پرت شدن وسایل نقلیه متحرک به خارج راه و برخورد آنها با موانع خطرآفرین می شود و با خسارت کم، آن وسایل را به حالت سکون یا ادامۀ حرکت در مسیر راه در می آورد. انواع متعارف حفاظ، فولادی و بتنی است. منظور اصلی از نصب حفاظ های طولی، عموماً کاهش شدت تصادفات برای وسایل نقلیه ی موتوری و سرنشینان آن هاست.گاهی از حفاظ های طولی برای حفاظت پیاده ها، دوچرخه ها و یا ساختمان ها در مقابل برخورد وسایل نقلیه موتوری نیز استفاده می کنند.

حفاظ فولادی (گاردریل)، حفاظ فلزی مرکب از نرده های طولی، معمولاً با مقطع W که بر روی پایه های فولادی مستقر درجسم راه نصب می شود. علاوه بر این، حفاظ فلزی با مقطع نیوجرسی نیز وجود دارد. در شکل 1 یک نمونه گاردریل نشان داده شده است.

گاردریل

شکل 1 . بررسی نقش گاردریل در افزایش ایمنی تردد وسایل نقلیه

طراحی نصب گاردریل

عوامل موثر در نصب گاردریل

1 . فاصله ی جانبی

2 . وضعیت زمین

3 . میزان انحراف

4 . طول لازم

نحوه ی عملکرد حفاظ های ایمنی

حفاظ های ایمنی یکی از متداولترین سیستم های ایمنی در جاده ها می باشند. حفاظ های طولی مانند گاردریل، نیوجرسی و نرده های پل ها برای بازگردانیدن وسیلۀ نقلیۀ منحرف شده به مسیر اصلی می باشند و باید از نظر استحکام سازه ای و امنیت سرنشینان آزمایش های لازم صورت پذیرفته شده باشد نقش حفاظ های ایمنی به مسیر برگردانیدن وسایل نقلیه و جلوگیری از پرت شدن به دره ها و یا برخورد با خاکریزهای شیبدار، اشیای ثابت جاده و از بین بردن و جذب انرژی حرکتی وسیلۀ نقلیه منحرف شده می باشد. با این وصف حفاظ های ایمنی تنها زمانی کارا و توجیه پذیرند که صدمه برخورد با خاکریز یا اشیای ثابت و یا پرت شدن به دره بیش از صدمه برخورد با حفاظ باشد. از این رو حفاظ ها باید تنها درجایی نصب شوند که اطمینان در کمتر کردن صدمه نسبت به شرایط بدون حفاظ وجود داشته باشد و ضمناً بررسی هایی باید صورت پذیرد که تا حد امکان از سایر روش های کاهش خطر همچون صاف کردن خاکریزهای شیبدار، دقت زیاد در محل ساخت جاده، از بین بردن یا جابجا کردن اجسام غیرشکست پذیر یا انعطاف پذیر ساختن آنها استفاده شود. در این حالات مخارج از بین بردن یا جابجایی اشیا با کاهش تصادفات و کاهش هزینۀ نگهداری جبران می شود. گاهی اوقات در مواردی چنانچه از حفاظ ها استفاده شود، خطر تصادف بیشتر می شود. از حفاظ های ایمنی نباید برای کاربری های نادرست مانند بستن جاده ها و … استفاده کرد. انواع تأیید شده حفاظ های ایمنی شامل حفاظ های فلزی و بتنی می باشد.

عوامل مؤثر در فرآیند عملکرد پایه های گاردریل

عوامل متعدد زیادی در نحوه ی عملکرد پایه های گاردریل دخالت دارند که در زیر به آنها اشاره می شود.

1 .  سرعت وسیله نقلیه

هرچه سرعت وسیله نقلیه ی برخورد کننده با گاردریل بیشتر باشد میزان خرابی پایه ها بیشتر می شود.

2 .  نوع وسیله نقلیه (وزن وسیله نقلیه)

هرچه وزن وسیله نقلیه بیشتر باشد ضربه ای که به پایه ها وارد می کند بیشتر و خرابی پایه ها افزایش می یابد. با این تفاسیر نیرویی که وسایل نقلیه سنگین (تریلر، کامیون، اتوبوس و مینی بوس) به پایه ها وارد می کنند به مراتب بیشتر از نیروی وارد کننده ی وسایل نقلیه سبک (وانت و سواری) می باشد.

3 . شکل هندسی پایه

شکل هندسی پایه و بدنبال آن میزان اساس مقطع پایه ای که در مقابل لنگر ناشی از نیروی وارده مقاومت می کند بسیار مهم می باشد. به همین منظور برای مقابله با لنگر وارده به پایه ها از مقطع IPE با سطح مقطع کم و مقاومت خمشی بالا استفاده می کنند.

4 . زاویه برخورد وسیله نقلیه با پایه (گاردریل)

با توجه به نحوه ی نصب پایه ها (محور ضعیف در امتداد محور مسیر نصب می شود)، بدیهی است هرچه زاویه برخورد وسیله نقلیه به پایه نسبت به محور جاده کمتر باشد، میزان ضربه ( لنگر) وارده به پایه بیشتر و خرابی آن افزایش می یابد. در شکل 2 یک نمونه گاردریل نشان داده شده است.

گاردریل

شکل 2 . نقش گاردریل در افزایش ایمنی تردد وسایل نقلیه

تجزیه و تحلیل ساختاری برای سیستم گاردریل ها

1 . انتخاب سیستم مناسب گاردریل

2 . اگر گاردریل استفاده شده در فضای عمومی باشد، بار زنده ی 3 کیلونیوتن بر متر و در غیر اینصورت 0/75 کیلونیوتن انتخاب می شود.

3 . محاسبه ی بار عامل با توجه به ترکیبات بار

4 . انتخاب فاصله ی پایه ها

منبع :

مقاله ی افزایش ایمنی تردد وسایل نقلیه با روش بهینه سازی زاویه نصب پایه های گاردریل

نویسنده

محدثه شیخ علی
فارغ التحصیل ارشد مهندسی عمران از دانشگاه شیراز هستم. علاقه مندم، موضوعات مورد علاقه ی خود را که سد و سازه های مرتبط با آن است، با شما به اشتراک بگذارم.

مشاوره از طریق واتساپ